Epoxycoatings worden veel toegepast voor industriële bescherming van staal en beton. Ze staan bekend om goede hechting, mechanische sterkte en weerstand tegen veel chemicaliën.
Toch is epoxy niet voor iedere toepassing de beste eindlaag. Vooral buiten kan UV-belasting invloed hebben op uiterlijk en kleurbehoud.
Wat is een epoxycoating?
Een epoxycoating bestaat doorgaans uit twee componenten: een hars en een verharder. Na mengen start een chemische reactie waardoor een harde, sterk hechtende laag ontstaat.
De verhouding en verwerkingstijd moeten nauwkeurig worden gevolgd.
Waar wordt epoxy gebruikt?
- staalconstructies;
- vloeren;
- tanks;
- leidingen;
- machines;
- maritieme toepassingen;
- chemisch belaste oppervlakken.
Waarom hecht epoxy goed?
Epoxyharsen kunnen zich sterk aan goed voorbereide ondergronden binden. Dat maakt ze geschikt als primer of tussenlaag in meerlaagse coatingsystemen.
Goede hechting begint wel bij een schoon en correct opgeruwd oppervlak.
Oppervlaktevoorbehandeling
Voor staal wordt vaak straalreiniging voorgeschreven. Een veelgebruikte eis is Sa 2,5.
De exacte voorbereiding hangt af van coatingfabrikant, ondergrond en toepassing.
Epoxy als primer
Epoxyprimers worden vaak gebruikt als eerste laag op staal. Ze zorgen voor hechting en corrosiebescherming en vormen een basis voor volgende lagen.
Sommige systemen bevatten aanvullende corrosiewerende pigmenten.
Epoxy als tussenlaag
Bij zware coatingsystemen kan epoxy in meerdere lagen worden opgebouwd om voldoende droge laagdikte en barrièrewerking te bereiken.
Daarboven wordt soms een UV-bestendige aflak aangebracht.
Waarom is UV een aandachtspunt?
Veel epoxycoatings kunnen bij langdurige blootstelling aan zonlicht verkrijten of verkleuren.
Dat hoeft niet direct te betekenen dat de corrosiebescherming volledig verdwenen is, maar het uiterlijk kan achteruitgaan.
Voor buiten wordt daarom vaak een geschikte topcoat gebruikt.
Chemische weerstand
Epoxy kan goed bestand zijn tegen uiteenlopende chemicaliën, maar geen enkele epoxy is tegen alles bestand.
Temperatuur, concentratie, contactduur en het specifieke product bepalen de geschiktheid.
Epoxy op beton
Op betonvloeren wordt epoxy gebruikt vanwege slijtvastheid, reinigbaarheid en vloeistofdichtheid.
Vocht in de ondergrond en oppervlaktevoorbereiding zijn daarbij belangrijke aandachtspunten.
Laagdikte
Een epoxycoating moet binnen de voorgeschreven laagdikte worden aangebracht.
Meet daarom waar nodig de droge laagdikte.
Potlife
Na mengen van de componenten is epoxy slechts beperkte tijd verwerkbaar. Deze potlife wordt korter bij hogere temperatuur.
Gebruik materiaal niet langer dan de fabrikant toestaat.
Overcoating interval
Ook tussen lagen geldt vaak een minimum- en maximumtijd. Wordt te vroeg of te laat overgeschilderd, dan kan hechting verslechteren.
Bij overschrijding kan extra schuren of andere voorbereiding nodig zijn.
Epoxy versus poedercoating
Poedercoating is efficiënt bij seriematige onderdelen die in een oven passen. Epoxy natlak is flexibeler voor grote constructies en systemen met meerdere functionele lagen.
Lees ook poedercoaten of natlakken.
Epoxy en corrosieklasse
In zware omgevingen wordt epoxy vaak onderdeel van een compleet systeem met primer, tussenlaag en topcoat.
Bekijk ook corrosieklassen.
Wanneer kies je epoxy?
Epoxy is vooral interessant wanneer sterke hechting, chemische weerstand en robuuste barrièrebescherming belangrijk zijn.
Voor langdurige buitentoepassingen wordt vaak een aanvullende UV-bestendige aflak gekozen.
Kies het systeem, niet alleen de harssoort
Het woord epoxy zegt nog niet genoeg. Productformulering, ondergrond, voorbehandeling, laagdikte en aflak bepalen samen de prestaties.
Vergelijk daarom altijd het volledige coatingsysteem met de werkelijke belasting.
Stripe coating op randen en lassen
Randen, bouten en lassen krijgen tijdens spuiten vaak minder laagdikte dan vlakke delen. Daarom wordt bij zware systemen vaak eerst een extra stripe coat aangebracht.
Deze lokale voorlaag helpt om kritieke geometrieën beter af te dekken voordat de volledige laag wordt gespoten.
Inspectie na applicatie
Controleer niet alleen laagdikte, maar ook zichtbare defecten zoals zakkers, pinholes, beschadigingen en onvoldoende dekking. Bij tank- of immersiesystemen kunnen aanvullende porositeitscontroles nodig zijn.
Een coating die er optisch goed uitziet kan technisch alsnog afwijkingen bevatten.
Temperatuur tijdens applicatie
Epoxy reageert chemisch tijdens uitharding. Te lage temperatuur kan de reactie sterk vertragen, terwijl hoge temperatuur de potlife verkort.
Controleer daarom materiaal-, ondergrond- en omgevingstemperatuur voordat je begint.
Dauwpunt en condens
Wanneer staal te dicht bij het dauwpunt zit, kan onzichtbare condens op het oppervlak ontstaan. Dat kan hechting en uitharding verstoren.
Professionele applicatie vereist daarom controle van relatieve luchtvochtigheid, luchttemperatuur en staaltemperatuur.
Epoxy repareren
Beschadigde zones moeten worden gereinigd en geschikt opgeruwd voordat een reparatielaag wordt aangebracht. Alleen een nieuwe laag over vervuilde of gladde epoxy zetten geeft vaak onvoldoende hechting.
Volg bij reparatie dezelfde discipline als bij nieuwe applicatie.
Leg keuzes en controles vast
Bij technische corrosievraagstukken is goede documentatie belangrijk. Noteer gebruikte materialen, omgevingscondities, toegepaste behandelingen en inspectieresultaten. Daarmee wordt later duidelijk waarom een bepaalde keuze is gemaakt en of de oorspronkelijke uitgangspunten nog gelden.
Een vaste werkwijze helpt bovendien om verschillende projecten en inspectiemomenten beter met elkaar te vergelijken. Zo wordt corrosiebeheersing minder afhankelijk van losse waarnemingen en meer een herhaalbaar technisch proces.
Epoxy voor immersie
Sommige epoxysystemen zijn ontwikkeld voor permanente onderdompeling, bijvoorbeeld in tanks of watergerelateerde installaties. Daar gelden vaak strengere eisen aan porositeit, laagdikte en uitharding dan bij atmosferische belasting.
Gebruik daarom alleen een systeem dat expliciet geschikt is voor het betreffende medium en de werktemperatuur. Een algemene industriële epoxy is niet automatisch geschikt voor langdurige immersie.
Wanneer epoxy juist minder logisch is
Wanneer vooral kleurbehoud in zonlicht belangrijk is en de chemische belasting beperkt blijft, kan een andere toplaag geschikter zijn. Ook bij zeer flexibele ondergronden kan een hard epoxysysteem minder goed passen.
De toepassing bepaalt dus het systeem; niet de bekendheid van de term epoxy.
