De juiste hoogte van een bureau en bureaustoel is geen vast getal dat voor iedereen hetzelfde is. Een goede afstelling hangt af van lichaamslengte, beenlengte, armlengte en de manier waarop iemand werkt. Toch zijn er duidelijke uitgangspunten waarmee je vrijwel iedere kantoorwerkplek beter kunt instellen.
Het belangrijkste principe is eenvoudig: stel eerst de stoel goed af en pas daarna het bureau en beeldscherm aan. Zo voorkom je dat je lichaam zich voortdurend moet aanpassen aan het meubilair.
Begin met de zithoogte
Stel de stoel zo af dat je voeten stevig op de vloer rusten. Je knieën bevinden zich ongeveer op heuphoogte of iets lager en de bovenbenen worden goed ondersteund zonder dat de rand van de zitting in de knieholtes drukt.
Wanneer je voeten de vloer niet goed bereiken terwijl de werkhoogte wel klopt, kan een voetensteun helpen.
Hoe hoog moet een bureaustoel staan?
Er bestaat geen universele zithoogte, maar bij veel volwassenen ligt de zitting ergens tussen ongeveer 40 en 55 centimeter van de vloer. Dat is alleen een globale bandbreedte. De echte maatstaf is de houding van je benen en voeten.
Let op:
- voeten volledig ondersteund;
- knieën niet duidelijk hoger dan de heupen;
- geen druk in de knieholtes;
- voldoende ruimte onder het bureau.
Stel daarna de rugleuning af
De rugleuning moet de natuurlijke kromming van de rug ondersteunen. Vooral de onderrug verdient aandacht. Een goed ingestelde lendensteun voorkomt dat je langdurig ingezakt zit.
De rugleuning hoeft je niet kaarsrecht vast te zetten. Een lichte achterwaartse beweging kan juist prettig zijn. Variatie blijft belangrijker dan één starre houding.
Armleuningen op de juiste hoogte
Armleuningen zijn goed afgesteld wanneer je schouders ontspannen blijven. Als de armleuningen te hoog staan, trek je onbewust je schouders op. Staan ze te laag, dan bieden ze weinig steun.
De onderarmen mogen licht worden ondersteund zonder dat je naar voren hoeft te reiken.
Hoe hoog moet het bureau staan?
De ideale bureauhoogte sluit aan op de hoogte van je ellebogen wanneer je ontspannen zit.
Je onderarmen moeten ongeveer horizontaal kunnen rusten tijdens typen en muizen. Je schouders blijven laag en ontspannen.
Bij een standaard vast bureau van rond de 74 à 76 centimeter lukt dit niet voor iedereen. Daarom zijn verstelbare bureaus praktischer, zeker op gedeelde werkplekken.
Wat doe je bij een te hoog bureau?
Een te hoog bureau dwingt je vaak de schouders op te trekken. Dat kan leiden tot spanning in nek en schouders.
De beste oplossing is meestal:
- stoel iets hoger;
- bureau indien mogelijk lager;
- voetensteun gebruiken wanneer je voeten dan niet meer goed op de vloer komen.
Wat doe je bij een te laag bureau?
Bij een te laag bureau buig je sneller voorover en zak je makkelijker in.
Een verstelbaar bureau kan worden verhoogd. Bij een vast bureau kunnen verhogers soms helpen, maar die oplossing moet stabiel en veilig zijn.
Let op de diepte van het bureau
Niet alleen hoogte telt. Een bureau moet voldoende diep zijn om beeldscherm, toetsenbord en muis logisch te plaatsen.
Wanneer een monitor te dichtbij staat omdat het bureau ondiep is, wordt het lastiger om een ontspannen kijkafstand te behouden.
Toetsenbord en muis dichtbij houden
Leg toetsenbord en muis zo dat je ellebogen dicht bij het lichaam blijven.
Wanneer je voortdurend ver naar voren moet reiken, ontstaat extra belasting in schouders en armen.
Een compact toetsenbord kan helpen om de muis dichter bij het lichaam te plaatsen.
Beeldschermhoogte hoort bij de bureau-instelling
Nadat stoel en bureau goed staan, pas je het beeldscherm aan. De bovenkant van het actieve scherm bevindt zich meestal rond ooghoogte of iets daaronder.
Je moet recht vooruit kunnen kijken zonder langdurig omhoog of sterk omlaag te kijken.
Lees ook waar je een computerscherm het beste plaatst.
Laptopgebruik vraagt extra aandacht
Bij een laptop zitten scherm en toetsenbord aan elkaar vast. Daardoor kun je niet tegelijk de ideale schermhoogte en ideale toetsenbordhoogte instellen.
Wie meerdere uren per dag met een laptop werkt, kan daarom beter een laptopstandaard of extern beeldscherm gebruiken met een los toetsenbord en muis.
Zitten en staan afwisselen
Een goed ingestelde zitwerkplek blijft belastend wanneer je urenlang in dezelfde houding blijft.
Een zit-stabureau kan daarom nuttig zijn. Het belangrijkste voordeel is niet dat staan automatisch beter is, maar dat je makkelijker van houding wisselt.
Lees daarover ook zit-stabureau: is staand werken beter?.
Flexplekken en gedeelde bureaus
Op flexplekken moeten medewerkers hun werkplek bij aanvang kort instellen. Dat duurt meestal minder dan twee minuten.
Een eenvoudige volgorde helpt:
- stoel;
- voeten;
- armleuningen;
- bureau;
- beeldscherm;
- toetsenbord en muis.
Veelgemaakte fouten
Veel voorkomende problemen zijn:
- stoel te laag en bureau te hoog;
- monitor te laag;
- laptop langdurig rechtstreeks op het bureau;
- armleuningen te hoog;
- voeten zonder ondersteuning;
- toetsenbord te ver van het lichaam.
Werkhouding hoeft niet perfect stil te zijn
Ergonomie wordt soms voorgesteld alsof één exacte houding de hele dag moet worden vastgehouden. Dat is niet realistisch.
Een goede werkplek maakt juist beweging mogelijk. Leun af en toe achterover, sta op, loop kort en wissel werkzaamheden af.
De relatie met een ergonomische werkplek
De afstelling van stoel en bureau is één onderdeel van het grotere geheel. Verlichting, schermpositie, temperatuur en bewegingsmogelijkheden spelen ook mee.
Bekijk daarom ook hoe je een ergonomische werkplek goed inricht.
Praktische controle
Vraag jezelf aan het einde van de afstelling af:
- staan mijn voeten stevig?
- zijn mijn schouders ontspannen?
- kan ik typen zonder naar voren te reiken?
- kijk ik grotendeels recht vooruit?
- kan ik makkelijk van houding wisselen?
Als het antwoord op die vragen positief is, zit de basis meestal goed. De perfecte werkplek is niet die met de meeste instellingen, maar die je lichaam zo min mogelijk dwingt om zich langdurig aan een verkeerde hoogte aan te passen.
